Anton Pavlovich Chekhov

အန္တြန္ ပါဗလိုဗိ(ခ်္) ခ်က္ေဟာ့(ဗ္)

အန္တြန္ ပါဗလိုဗိ(ခ်္) ခ်က္ေဟာ့(ဗ္) (၁၈၆၀-၁၉၀၄) က အလြန္႔ကို ေအာင္ျမင္ေက်ာ္ၾကားတဲ့ ႐ု႐ွားစာေရးဆရာပါ။ ျပဇာတ္ေတြလည္းေရးပါတယ္။ သူကေတာ့ ေန႔စဥ္လူေနမႈဘ၀ေတြကို သ႐ုပ္ေဖာ္ပါတယ္။ ဟာသဥာဏ္အလြန္႐ႊင္ပါတယ္။ သူ႔၀တၳဳအတိုေတြမွာ ရီစရာေမာစရာျဖစ္ေအာင္ေရးတတ္သလို စာဖတ္သူေတြအဖုိ႔ေၾကကြဲဖြယ္ရာေတြလည္း တပါတည္း ခံစားရေအာင္ေရးႏိုင္ပါတယ္။

ခ်က္ေဟာ့(ဗ္)ရဲ႕သြင္ျပင္

ခ်က္ေဟာ့(ဗ္)ကို သူနဲ႔ေခတ္ၿပိဳင္ေတြက ျမင္တာေတြကို က်ေနာ္အနည္းငယ္ ေျပာျပခ်င္ပါတယ္။ ပထမဆုံး ပန္းခ်ီဆရာႀကီး( ဘရာ့(ဇ) - Braz ) ေရးတဲ့ ခ်က္ေဟာ့(ဗ္)ရဲ႕ပုံတူမွာ ခ်က္ေဟာ့(ဗ္)က ကုလားထိုင္ေပၚမွာ ပိန္ေသးပါးလွတဲ့မ်က္ႏွာကို ေသြးမရွိတဲ့လက္နဲ႔ေထာက္ၿပီး ခန္႔ညားတဲ့သြင္ျပင္နဲ႔ ထိုင္ေနပုံပါ။ ကိုင္းမပါႏွာေခါင္းေပၚခ်ိတ္မ်က္မွန္ရဲ႕ေနာက္မွာလည္း ေျခာက္ေသြ႕ေက်ကြဲေနတဲ့ မ်က္လုံးတစုံလည္း ရွိေနတာပါ။ ခ်က္ေဟာ့(ဗ္)ကိုယ္တိုင္ အဲဒီသူ႔ပုံတူကို မႏွစ္သက္ပါဘူး။ ခ်က္ေဟာ့(ဗ္)ေျပာပါတယ္ - ဒီပုံတူထဲက က်ေနာ့္မ်က္ႏွာမွာ က်ေနာ္ပိုင္မဟုတ္တဲ့ အရာတခ်ိဳ႕ရွိေနတယ္၊ က်ေနာ့္မွာရွိတာေတြတခ်ိဳ႕က်ေတာ့လည္း ရွိမေနျပန္ဘူး။
- အကယ္၍ က်ေနာ္သာ အဆိုးျမင္တစ္ေယာက္ျဖစ္ခဲ့ၿပီး ေၾကကြဲဖြယ္၀တၳဳေတြကိုပဲေရးတယ္ဆိုင္ရင္ေတာ့ ဒီပုံတူမွားသြားတာ အဲဒီအခ်က္မွာပါပဲ။ - လို႔ေျပာခဲ့ပါတယ္။

ခ်က္ေဟာ့(ဗ္)ရဲ႕သြင္ျပင္ကို လူေတြအေတာ္မ်ားမ်ားက အမ်ိဳးမ်ိဳးေျပာၾကပါတယ္။ အရပ္က ပုတယ္၊ ေတာင့္တင္းတဲ့ခႏၶာကိုယ္နဲ႔ က်န္းမာေရးမေကာင္းလို႔ ျဖစ္ေနတဲ့ အသံခပ္တိုးတိုးနဲ႔ဆိုတာေတြပါ။ တကယ္ေတာ့ ခ်က္ေဟာ့(ဗ္) က အရပ္ ၁၈၀ စင္တီမီတာေက်ာ္(၅ေပ-၁၁လက္မ၀န္းက်င္) ရွည္ပါတယ္။ အသံကေတာ့ ဘယ္သံခပ္တိုးတိုးနဲ႔ပါ။

သူနဲ႔အေတာ္ခင္တဲ့ ဂိုး(ရ္)ကီး(Gorky) ကေျပာတာေတာ့ ခ်က္ေဟာ့(ဗ္)ကို ေတြ႔လိုက္ရတိုင္း အၿမဲတမ္းေသေသသပ္သပ္၊ သန္႔သန္႔ရွင္းရွင္း၊ ခန္႔ခန္႔ညားညား ၀တ္စားထားတာပါပဲ။ ႏွစ္လိုတဲ့မ်က္ႏွာရွိတယ္။ သိပ္ကို ႏူးညံ့တဲ့သူပါ။ အသြားအလာေပါ့ပါးတယ္။ အရာတိုင္းကို ေသေသသပ္သပ္နဲ႔ စနစ္တက်၊ အစီအစဥ္တက်ျဖစ္ေနတာကို ႏွစ္လိုတဲ့သူပါလို႔ ေျပာပါတယ္။

ေတာ္(လ္)စတိြဳင္း(Tolstoy)က ေတာ့ ခ်က္ေဟာ(ဗ္) ကို ဒီလို ပုံေဖာ္ပါတယ္ - တကယ့္ကိုႏူးညံ့သိမ္ေမြ႔တဲ့ ပါရမီရွင္တေယာက္ပါ၊ သူမ်က္ႏွာက မ၀င့္မႂကြားနဲ႔ ဣေျႏၵအလြန္ရွိတဲ့သူပါ။ သြားတာလာတာမ်ားဆို မိန္းမပ်ိဳေလးတစ္ေယာက္လိုပါပဲ။

ပန္းခ်ီဆရာႀကီး ရယ္ပင္(Repin)ကေတာ့ ခ်က္ေဟာ(ဗ္)ဟာ က်န္းမာတယ္၊ ႐ုပ္ပိုင္းဆိုင္ရာာခြန္အားေတြရွိပါတယ္လို႔ေျပာခဲ့သလို စဲေရာ့(ဗ္)(Serov)ကေတာ့ ခ်က္ေဟာ့(ဗ္)မ်က္ႏွာေပၚမွာ ရွင္းျပလို႔မရတဲ့ ႏူးညံ့ေပ်ာ့ေျပာင္းမႈတခုခုရွိေနတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

ဘယ္လိုေတြပဲ ခ်က္ေဟာ(ဗ္)ကို ခ်က္ေဟာ့(ဗ္)ရဲ႕ ေခတ္ၿပိဳင္ေတြက ပုံေဖာ္ေဖာ္ သူတို႔ေတြ ခ်က္ေဟာ့ရဲ႕သြင္ျပင္ကို ေႏွာင္းလူေတြ သိေစဖို႔တိတိက်က် ေျပာမသြားႏိုင္ခဲ့ၾကပါဘူး။

ခ်က္ေဟာ့(ဗ္)ေရး၊ ဆရာေမာင္ထင္ဘာသာျပန္ထားေသာ၊ ဧရာ၀တီအင္တာနက္မဂၢဇင္း၊ရသလြင္ျပင္မွ လူ႔ပုတ္သင္

က်ေနာ္တို႔ ဘာသာျပန္ထားတဲ့ ခ်က္ေဟာ့(ဗ္) ၀တၳဳတိုတခ်ိဳ႕ရယ္ သူေျပာခဲ့တဲ့စကားတခ်ိဳ႕ကို ျပန္ဖတ္ႏိုင္ေအာင္ ေအာက္မွာလင့္ေတြ ျပန္ထည့္လိုက္ပါတယ္။
ကိုလူ၀နဲ႔ကိုပိန္လွီ
ေခြးကေလးတစ္ေကာင္နဲ႔ အမ်ိဳးသမီး
အေလာင္းအစား
ခ်က္ေဟာ့(ဗ္)ေျပာခဲ့ေသာစကားအခ်ိဳ႕

Read more...

ရပ္စ္ပူတင္ ဗာလန္က်င္ ဂရီဂိုရယ္ဗိခ်္

ရပ္စ္ပူတင္ကို ၁၉၃၇ခုႏွစ္ မတ္လ၁၅ရက္ေန႔တြင္ ရုရွားႏိုင္ငံ ဆိုက္ေဘးရီးယားျပည္နယ္ရွိ အုစ္-အုဒါ ဟုအမည္ရေသာ ရြာေလးတစ္ရြာတြင္ေမြးဖြားခဲ့သည္။ အလယ္တန္းပညာကို သင္ယူျပီးေနာက္ သမိုင္းဘာသာေဗဒဌာနေအာက္တြင္ ဆက္လက္သင္ယူခဲ့သည္။ ေက်ာင္းသားဘ၀ကပင္ “ဆိုဗိယက္လူငယ္မ်ား” သတင္းစာတိုက္တြင္ အလုပ္လုပ္ရင္းျဖင့္ ေက်ာင္းတက္ခဲ့သည္။ တကၠသိုလ္မွဘြဲ႔ရအၿပီးတြင္ ယင္းသတင္းစာတိုက္၌ပင္ သတင္းေထာက္အျဖစ္ ဆက္လက္္လုပ္ကိုင္ခဲ့သည္။ အာကတ္စ္က္ျမိဳ႔နယ္ရုပ္ျမင္သံၾကားဌာန၊ ကရပ္စ္နာရပ္သတင္းစာတို႔တြင္ အယ္ဒီတာအျဖစ္အလုပ္၀င္ခဲ့သည္။ စာေရးသူ၏ ပထမဆံုးစာမူမွာ “က်ြန္ေတာ္ လက္ရွ္ကီကို ေတာင္းပန္ဖို႔ေမ့သြားတယ္ (၁၉၆၁)” ဆိုေသာ ၀တၳဳတိုေလးျဖစ္သည္။ ၁၉၆၆ခုႏွစ္မွစ၍ စာေပနယ္သို႔ ေဇာက္ခ်၀င္ေရာက္ခဲ့သည္။ ၁၉၆၇ ခုႏွစ္တြင္ ဆိုဗိယက္ရုရွားႏိုင္ငံစာေရးဆရာမ်ားအသင္းသို႔၀င္ခဲ့သည္။ ယခုအခ်ိန္တြင္ သူ၏နာမည္မွာ ကမၻာတစ္၀ွန္းရိွ စာဖတ္ပရိသတ္တို႔ၾကားတြင္ ေက်ာ္ၾကားေနေလၿပီ။ ရပ္စ္ပူတင္သည္ သူ႔ဘ၀တစ္ေလ်ာက္လံုး ရုရွားဂႏၱ၀င္၀တၳဳမ်ားၾကားတြင္ ေပ်ာ္ေမြ႔ခဲ့သည္။ သူ၏လက္ရာမြန္မ်ားမွာ အမ်ားအားျဖင့္ လူ႔ဘ၀၏အားမာန္ႏွင့္ေလးနက္မႈမ်ား၊ ရုန္းကန္လႈပ္ရွားရမႈမ်ားကို ေဖာ္က်ဴးထားေလ့ရိွသည္။ ၆၀ခုႏွစ္မ်ားေႏွာင္းပိုင္းတြင္ ေပၚထြက္လာေသာ “မာရီယာအတြက္ေငြေၾကးမ်ား”၊ “ေနာက္ဆံုးေန႔” စသည့္ လက္ရာမြန္မ်ားမွာလည္း ေက်ာ္ၾကားလွသည္။ ၁၉၇၀ ႏွစ္လယ္ပိုင္းမ်ားတြင္ သူ၏စာမ်ားကို ျပဇာတ္မ်ား၊ ရုပ္ရွင္မ်ားအသြင္သို႔ ကူးေျပာင္းရိုက္ကူးခဲ့သည္။ သူ၏စာအုပ္မ်ားမွာ ရုရွားႏိုင္ငံတြင္သာမက ကမၻာတစ္၀ွန္းအထိေက်ာ္ၾကားခဲ့သည္။ စာေရးဆရာသည္ ႏုိင္ငံေတာ္ကခ်ီးျမွင့္ေသာ ဆုတံဆိပ္ေပါင္းမ်ားစြာကို ရရိွခဲ့သည္။ ၁၉၈၀ခုႏွစ္တြင္ သူ၏ “မီး” ၀တၳဳကို ထုတ္ေ၀ျဖန္႔ခ်ိခဲ့သည္။ သူ၏၀တၳဳတုိမ်ားေပါင္းခ်ဳပ္ကို ေမာ္စကိုၿမိဳ႕တြင္ “ရာစုႏွစ္၏ရွင္သန္မႈ - ရာစုႏွစ္၏အခ်စ္” ဟူေသာအမည္ျဖင့္ထုတ္ေ၀ခဲ့သည္။ သူ႔၏ငယ္ဘ၀ကိုေဖာ္က်ဴးထားေသာ “ျပင္သစ္ဘာသာစကားအခ်ိန္မ်ား” စာအုပ္မွာလည္း ေအာင္ျမင္ခဲ့သည္။ ဖခင္သည္တိုက္ပြဲမွာက်ဆံုးသြား၍ မိခင္မုဆိုးမႏွင့္အတူ ရြာေလးတြင္ေနထိုင္ရင္း အခက္အခဲမ်ားၾကားမွ ပညာကိုဆည္းပူးခဲ့ရေသာ စစ္ျပီးေခတ္ ကေလးငယ္တစ္ေယာက္၏ဘ၀(သူ႔ဘ၀)ကို ေဖာ္က်ဴးထားျခင္းျဖစ္သည္။ စာေရးသူသည္ ယခုအခါ ေမာ္စကိုၿမိဳ႕တြင္ေနထိုင္လ်က္ရိွသည္။

Read more...

အလက္ဇန္ဒါ စီေဂးယဲဗစ္(ခ်္) ပု(႐ွ)ကင္

အလက္ဇန္ဒါ စီေဂးယဲဗစ္(ခ်္) ပု(႐ွ)ကင္(၁၇၉၉-၁၈၃၇) ဟာ ေခတ္သစ္႐ု႐ွစာေပကို ဦးေဆာင္လမ္းထြင္ခဲ့တဲ့ ကဗ်ာစာဆိုႀကီးျဖစ္တယ္။ ေမာ္စကိုၿမိဳ႕မွာေမြးဖြားခဲ့ၿပီး အသက္ ၁၄ ႏွစ္မွာ သူ႔ရဲ႕ကဗ်ာကို ပထမဆံုးထုတ္ေ၀ခဲ့တယ္။ သူ႔ရဲ႕ကဗ်ာ ေၾကးနီျမင္းသည္ေတာ္၊ ဒရာမာျပဇာတ္ ေက်ာက္တုံးဧည့္သည္ေတြကို ဂႏၳ၀င္လက္ရာေတြအျဖစ္ စာေပေ၀ဖန္သူတို႔က သတ္မွတ္ၾကတယ္။ လင္းေ၀ၿမိဳင္ ဘာသာျပန္ခဲ့တဲ့ ကုတ္အကၤ်ီ(႐ွန္နယ္)ကိုေရးခဲ့သူ စာေရးဆရာႀကီး နီကိုလိုင္အိဂိုဂို(လ္)န႔ဲ ရင္းနီးစြာ ေပါင္းသင္း ဆက္ဆံခဲ့ပါတယ္။

ပု(႐ွ)ကင္ရဲ႕ ၿဗဲ(လ္)ကင္ေျပာေသာပံု၀တၳဳမ်ားဆိုတဲ့ ၀တၳဳတိုအတြဲကို ဆရာႀကီးေမာင္ထင္က ျမန္မာဘာသာသို႔ ျပန္ဆိုခဲ့ပါတယ္။

အဲဒီပံု၀တၳဳေတြထဲက မင္းအတြက္က်ည္တစ္ေတာင့္ဆိုတဲ့ပံု၀တၳဳကိုေတာ့ ျမန္မာစာဖတ္သူမ်ား စြဲၿငိခဲ့ၾကပါတယ္။ အဲဒီ ပံု၀တၳဳကို အျခားစာေရးဆရာမ်ားလည္း ျမန္မာဘာသာသို႔ ျပန္ဆိုခဲ့တာေတြ႔ရတယ္။ သူ႔ေခတ္မွာ ေခတ္စားခဲ့ဟန္႐ွိတဲ့ ႏွစ္ေယာက္ျခင္း ေသနတ္ယွဥ္ပစ္တဲ့ အေၾကာင္းအရာကို သူ႔၀တၳဳေတြမွာ ေတြ႔ရေလ့႐ွိတယ္။ ပု(႐ွ)ကင္ကိုယ္တိုင္လည္း ေဒြးလို႔ေခၚတဲ့ ႏွစ္ေယာက္ျခင္း ေသနတ္ယွဥ္ပစ္ၿပီး ျပႆနာ႐ွင္းၾကတဲ့ ပြဲမွာ ဒဏ္ရာရကာ ကြယ္လြန္ခဲ့ပါတယ္။

Read more...